Elektrownia Ostrołęka C: blok, którego nie zbudowano, ustalenia NIK i zatrzymania CBA

Opracowanie AI na podstawie dokumentów wskazanych w tekście. Stan informacji: 8 listopada 2026 r. Prokuratura nie podała nazwisk zatrzymanych; osoby opisujemy inicjałem lub funkcją. Zatrzymanie i zarzut nie przesądzają o winie. Sprawa jest świeża i stan może się szybko zmieniać.

Najważniejsze w skrócie

• Inwestycja. Blok o mocy ok. 1000 MW na węgiel kamienny miały wspólnie zbudować kontrolowane przez państwo Energa i Enea. W kwietniu 2018 r. wybrano wykonawcę — konsorcjum GE i Alstom z ceną 6 mld zł brutto; polecenie rozpoczęcia budowy wydano 30 grudnia 2018 r. W lutym 2020 r. inwestorzy zawiesili finansowanie, a w czerwcu 2020 r. zrezygnowali z bloku węglowego na rzecz gazowego. Energa dokonała odpisów na 876 mln zł, Enea na 647 mln zł (Bankier.pl za PAP, 7.05.2024).
• Ocena NIK. Izba negatywnie oceniła rozliczenie i zakończenie inwestycji. Według wystąpienia pokontrolnego I/24/004/KST (kwiecień 2025 r.) proces rozliczenia roszczeń wykonawcy na 958 100 748,78 zł netto „naruszył kryteria legalności i stwarzał ryzyko działań niegospodarnych”. Zapowiedziała zawiadomienie prokuratury o podejrzeniu wyrządzenia znacznej szkody spółce przez członków zarządu (XYZ, 18.08.2025).
• Śledztwo. Prowadzi je Prokuratura Regionalna w Białymstoku. Wszczęto je w lipcu 2022 r. po zawiadomieniach NIK i posła Adama Szłapki, a czynności wykonuje gdańska delegatura CBA. W maju 2024 r. nikt nie miał jeszcze zarzutów; badano niegospodarność, przedkładanie bankom nierzetelnych dokumentów i przekroczenie uprawnień (Bankier.pl za PAP).
• Zatrzymania. 4 listopada 2026 r. CBA zatrzymało 25 osób; czynności prowadzono w 30 miejscach w 11 województwach. Minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak podał, że śledztwo obejmuje lata 2018–2019 i dotyczy działania na szkodę spółek Elektrownia Ostrołęka, Enea i Energa przez niedopełnienie obowiązków przez członków zarządów i rad nadzorczych, a szkoda przekracza 1 mld zł. Prokuratura wskazała art. 296 § 3 w zw. z § 1 kodeksu karnego i zapowiedziała przedstawienie zarzutów (XYZ, 4.11.2026).
• Osobny wątek. W tym samym postępowaniu prokuratura bada przyjmowanie korzyści przez osobę kierującą w PGE Dystrybucja w związku z przetargami; w październiku 2025 r. ogłosiła czterem podejrzanym postanowienia o zmianie zarzutów (komunikat, 28.10.2025).

Co ustaliła NIK

Kontrola objęła okres od 1 stycznia 2020 r. i dotyczyła rozliczenia i zamknięcia inwestycji, nie decyzji o jej rozpoczęciu. Według NIK zarząd spółki Elektrownia Ostrołęka prowadził rozliczenia z pominięciem postanowień kontraktu z 12 lipca 2018 r. i przyjął zasady utrudniające lub uniemożliwiające weryfikację zasadności i wysokości roszczeń generalnego wykonawcy. Odstąpił też od zasad kontraktu przewidujących m.in. możliwość naliczania kar za naruszenia umowy i nie przyjął procedur nadzorczych. Jako przyczynę NIK wskazała dążenie zarządu do jak najszybszego zakończenia rozliczenia, by zacząć budowę bloku gazowego. To ocena kontrolerów, a nie ustalenie sądu.

Stanowiska

• Tomasz Siemoniak w TVN24: „Niewątpliwie ta sprawa ma charakter wybitnie rozwojowy. Będzie ogromne śledztwo, dzisiaj ta machina ruszyła” (XYZ, 4.11.2026).
• Jarosław Kaczyński uważa, że do niegospodarności nie doszło, a zmiana technologii wynikała z analiz ekonomicznych; o działaniach CBA powiedział: „to po prostu prześladowania” (Super Biznes za PAP, 5.11.2026).
• Westinghouse — media podały, że wśród zatrzymanych jest Mirosław K., w okresie objętym śledztwem prezes Enei, dziś szef polskiego oddziału tej firmy (XYZ za Radiem ZET). Firma oświadczyła, że zapoznała się z doniesieniami o zatrzymaniu dwóch pracowników w związku z projektem ich poprzedniego pracodawcy i że sprawa nie ma związku z jej działalnością w Polsce ani z negocjacjami kontraktu na elektrownię jądrową (XYZ, 5.11.2026). Minister energii Miłosz Motyka zapewnił, że nie wpłynie to na negocjacje (XYZ, 4.11.2026).

Czego nie wiadomo

Do 8 listopada 2026 r. nie znaleźliśmy oficjalnej informacji, ile osób usłyszało zarzuty, jakie dokładnie czyny im zarzucono ani czy prokuratura wystąpiła o areszty. Nie znamy też listy zatrzymanych. TVP Info podało 4 listopada, że przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa sprawdza doniesienia o zatrzymaniu niesędziowskiego członka Rady (opis materiału); nie mamy potwierdzenia prokuratury. Kwoty podawane przez ministra i NIK mogą dotyczyć różnych wycinków sprawy, więc nie należy ich sumować.