Zondacrypto: śledztwo w sprawie giełdy kryptowalut, zarzuty i wątki finansowania polityków

Opracowanie AI na podstawie dokumentów wskazanych w tekście. Stan informacji: 6 listopada 2026 r. Prokuratura podaje dane podejrzanych w formie inicjału nazwiska — tak piszemy w teczce. Wątki finansowania fundacji, mediów i konferencji prokuratura „weryfikuje”; do 6 listopada 2026 r. nie znaleźliśmy informacji, by ktokolwiek z wymienionych w nich polityków usłyszał w tej sprawie zarzut.

Najważniejsze w skrócie

• Śledztwo. Wszczęte 17 kwietnia 2026 r. w Prokuraturze Regionalnej w Katowicach w sprawie oszustwa klientów giełdy co do możliwości kupna i przechowywania walut i kryptowalut oraz prania pieniędzy. Szkoda — według prokuratury nie mniej niż 350 mln zł (stan z kwietnia 2026 r.; prokuratura zastrzegła, że kwota zmienia się wraz z kolejnymi zawiadomieniami). Prokuratura podała, że właściciel giełdy wskazał, iż od 2022 r. nie miała ona dostępu do tzw. zimnego portfela z ok. 4500 BTC, co zatajono przed klientami.
• Zaginięcie założyciela. 30 lipca 2026 r. śledztwo połączono ze śledztwem w sprawie bezprawnego pozbawienia wolności Sylwestra Suszka, założyciela BitBay (później Zondacrypto) — wszczętym w 2022 r. i prowadzonym przez śląski wydział Prokuratury Krajowej. Od 1 października 2026 r. sprawę prowadzi siedmioosobowy zespół prokuratorów w Prokuraturze Krajowej.
• Zarzuty. Od sierpnia do września 2026 r. zarzuty usłyszało co najmniej sześć osób, m.in. Radosław P. (powoływanie się na wpływy w UOKiK), osoby podejrzane o udział w grupie mającej przejąć majątek Sylwestra Suszka oraz były dyrektor bezpieczeństwa giełdy. Według komunikatów żadna z nich nie przyznała się; wobec większości sąd zastosował tymczasowe aresztowanie.
• Upadłość. 27 sierpnia 2026 r. sąd okręgu Harju w Tallinie ogłosił upadłość operatora giełdy, spółki BB Trade Estonia OÜ (komunikat dla pokrzywdzonych).
• Wątki polityczne. 25 sierpnia 2026 r. Prokurator Generalny poinformował, że prokuratura weryfikuje informacje o finansowaniu przez Zondacrypto m.in. fundacji Zbigniewa Ziobry i Przemysława Wiplera, Telewizji Republika i konferencji CPAC. 30 października 2026 r. śledczy przeszukali siedziby dwóch fundacji związanych z tymi politykami.

Co zarzuca prokuratura

Streszczenie w brzmieniu z komunikatów prokuratury — to stanowisko oskarżyciela, a nie ustalenia sądu.

• Radosław P. (zarzuty z 28 sierpnia 2026 r.): powoływanie się w 2025 r. na wpływy w UOKiK, które miały wynikać ze znajomości z byłym premierem, i podjęcie się ingerencji w postępowanie wobec giełdy w zamian za zegarek o wartości 169 476 zł (art. 230 § 1 pkt 1 kk); nakłonienie w kwietniu 2026 r. członka zarządu operatora giełdy, w sytuacji grożącej niewypłacalności, do wypłaty 194 420,15 zł i 100 000 euro na szkodę pozostałych wierzycieli (art. 302 § 1 w zw. z art. 21 § 2 kk). Tego dnia przeszukano też jego mieszkanie i siedzibę PKOl. Prokurator wystąpił o tymczasowe aresztowanie; według Polsat News sąd je zastosował.
• Anna P., Jaromira W. i Rafał Z. (zarzuty z 2–3 września 2026 r.): m.in. udział w zorganizowanej grupie w latach 2020–2026 mającej na celu przejęcie majątku Sylwestra Suszka, wyrządzenie operatorowi giełdy szkody w wielkich rozmiarach (m.in. przekazanie prawie 8 mln euro na zakup nieruchomości we Francji), pranie pieniędzy i przywłaszczenie 1,7 mln zł. Anna P. jest też podejrzana o utrudnianie śledztwa w sprawie pozbawienia wolności Sylwestra Suszka. 4 września 2026 r. sąd zastosował wobec całej trójki tymczasowe aresztowanie.
• Roman Ż. (zarzuty z 7 września 2026 r.): udział w zorganizowanej grupie i przywłaszczenie co najmniej 7,8 mln zł użytkowników przez manipulowanie danymi systemu giełdy; sąd zastosował areszt 8 września.
• Artur K., dyrektor bezpieczeństwa BitBay, później Zondacrypto (zarzuty z 23 września 2026 r.): udział w grupie, która według prokuratury tworzyła fikcyjne wierzytelności, przywłaszczyła 3 900 bitcoinów przekazanych jako zabezpieczenie pożyczki i prała pieniądze, oraz niedopełnienie obowiązków przy weryfikacji transakcji. Według Polsat News sąd zastosował wobec niego areszt.

Wątki polityczne — co weryfikuje prokuratura

W oświadczeniu z 25 sierpnia 2026 r. Prokurator Generalny Waldemar Żurek wymienił informacje dotyczące możliwego popełnienia przestępstw w związku z finansowaniem przez Zondacrypto: fundacji byłego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry; fundacji Przemysława Wiplera i współpracujących z nim osób „w związku z prowadzonym procesem legislacyjnym dotyczącym rynku kryptowalut”; Telewizji Republika i jej prezesa Tomasza Sakiewicza; konferencji CPAC; ewentualnej korzyści przekazanej prezesowi Polskiego Komitetu Olimpijskiego; a także działań osób pomagających — jak napisał — „zbiegłemu byłemu wiceministrowi sprawiedliwości Marcinowi Romanowskiemu”. Prokuratura zastrzegła, że nie może wypowiadać się o stanie dowodów w tych wątkach, i złożyła zawiadomienie o ujawnieniu materiałów ze śledztwa.

2 września 2026 r. funkcjonariusze CBZC weszli do pomieszczeń PKOl i UOKiK, by zabezpieczyć dokumentację (komunikat). 30 października 2026 r. rzeczniczka Prokuratora Generalnego potwierdziła przeszukania w siedzibach fundacji, „które przyjmowały środki z giełdy Zondacrypto” — według „Rzeczpospolitej” chodzi o Fundację Instytut Polski Suwerennej, związaną ze Zbigniewem Ziobrą, i fundację związaną z Przemysławem Wiplerem („Rzeczpospolita”, Polsat News).

Stanowiska

• Zbigniew Ziobro przyznał w sierpniu 2026 r., że Fundacja Instytut Polski Suwerennej otrzymała 450 tys. zł od kancelarii prezesa giełdy. Zapewnia, że nigdy nie rozmawiał z prezesem giełdy, nawet telefonicznie, a propozycję wsparcia przekazał mu były wysoki funkcjonariusz CBA; twierdzi też, że nie wiedział wtedy o pracach legislacyjnych dotyczących kryptowalut („Rzeczpospolita”, Polsat News).
• Przemysław Wipler: według „Rzeczpospolitej” w lipcu 2025 r. odwiedził prezesa giełdy w Monako, a podmioty związane z nim i jego wspólnikiem miały potem otrzymać od giełdy łącznie 160 tys. euro. Poseł zaprzecza, by otrzymywał od prezesa giełdy lub innych osób uwagi czy propozycje poprawek do ustawy, i oświadcza, że nie uczestniczył w procesie legislacyjnym dotyczącym tych przepisów.
• Radosław P. nie przyznał się do zarzutów i złożył obszerne wyjaśnienia; pozostali podejrzani również nie przyznali się (komunikaty prokuratury).
• Stanowisk Telewizji Republika, Tomasza Sakiewicza i organizatorów CPAC nie znaleźliśmy w źródłach, które sprawdziliśmy.

Czego nie wiadomo

Do 6 listopada 2026 r. nie znaleźliśmy informacji:

• co stało się z Sylwestrem Suszkiem;
• czy weryfikacja wątków finansowania fundacji i mediów zakończy się zarzutami — prokuratura nie ujawnia stanu dowodów;
• jaka jest aktualna łączna szkoda klientów i ile pieniędzy udało się zabezpieczyć (prokuratura podała m.in. blokadę 4 mln euro we Francji).