Małgorzata Manowska i Trybunał Stanu: wnioski o uchylenie immunitetu, umorzenie i kary za niezwołanie pełnego składu

Opracowanie AI na podstawie dokumentów wskazanych w tekście. Stan informacji: 8 listopada 2026 r. To przede wszystkim spór o to, kto i w jakim składzie może rozstrzygać w Trybunale Stanu oraz kto jest uprawnionym oskarżycielem. Wniosek o uchylenie immunitetu nie jest zarzutem. Pełne nazwisko podała prokuratura.

Najważniejsze w skrócie

• Wnioski prokuratury. 16 lipca 2025 r. prokurator Wydziału Spraw Wewnętrznych PK skierował wnioski do Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN i do Trybunału Stanu. Chce zarzucić trzy czyny: uznanie za ważne głosowań obiegowych Kolegium SN mimo braku kworum (24 uchwały), niezwołanie pełnego składu Trybunału Stanu w ciągu 45 dni od wniosku sześciu członków oraz niewykonanie prawomocnego postanowienia sądu w sprawie sędziego Pawła Juszczyszyna.
• Wyłączenie sędziów. 29 sierpnia 2025 r. trzyosobowy skład (Piotr Andrzejewski, Józef Zych, Piotr Sak) wyłączył ze sprawy 12 sędziów TS, a trzech kolejnych samo wniosło o wyłączenie (Prawo.pl za PAP). Do rozpatrzenia sprawy potrzeba co najmniej 13 z 19 sędziów, a niewyłączonych zostało 6 (RMF24).
• Umorzenie. 18 września 2025 r. ten sam skład umorzył postępowanie z powodu „niespełnienia kworum i braku wniosku pochodzącego od uprawnionego oskarżyciela” (komunikat prokuratury). Józef Zych złożył zdanie odrębne (XYZ, 18.09.2025).
• Ponowny wniosek. Prokurator skierował go do TS pod koniec września 2025 r. w zakresie dwóch czynów. Zastępca przewodniczącej Piotr Andrzejewski zwrócił wniosek prokuraturze „celem uzupełnienia jego autorstwa”, uznając, że autor został nieskutecznie powołany na stanowisko; dziesięciu sędziów TS zażądało reasumpcji („Rzeczpospolita”, 3.11.2025).
• Kary porządkowe. 8 kwietnia, 12 maja i 10 czerwca 2026 r. inny trzyosobowy skład nakładał na Małgorzatę Manowską po 3 tys. zł za niezwołanie pełnego składu w związku z pytaniami o wyłączenie sędziego Saka ze sprawy byłego szefa KRRiT Macieja Świrskiego (Gazeta Prawna, 10.06.2026). Trzecia decyzja nie była prawomocna.
• Koniec kadencji. Kadencja Małgorzaty Manowskiej jako Pierwszej Prezes SN i przewodniczącej TS skończyła się 26 maja 2026 r.; zastąpił ją Zbigniew Kapiński (Gazeta Prawna).

Na czym polega spór

Spór toczy się o trzy rzeczy. Po pierwsze — o wyłączenie sędziów: obrona wskazywała, że członkowie TS przesłuchani jako świadkowie nie mogą orzekać (Gazeta Prawna, 8.10.2025), a krytycy, że sprawy immunitetowe powinien rozpatrywać pełny skład, a nie wąskie grono sędziów (RMF24, 22.09.2025). Po drugie — o uprawnionego oskarżyciela: Piotr Andrzejewski nie uznaje skuteczności powołania prokuratora, bo akt powołania wręczał Jacek Bilewicz, a jego i Prokuratora Krajowego Dariusza Korneluka uważa za bezprawnie pełniących funkcje — to część sporu o Prokuratora Krajowego. Po trzecie — o tryb pracy Trybunału: autorzy pytań do pełnego składu twierdzą, że składy orzekające powinny wynikać z ustawy i regulaminu, a nie z zarządzeń przewodniczącej (XYZ, 8.04.2026).

Stanowiska

• Prokuratura oceniła postanowienie z 18 września 2025 r. jako „całkowicie niezasadne” i „pozbawione realnych podstaw prawnych”.
• Przemysław Rosati, sędzia TS, ocenił, że to „bezprawie” (XYZ), a w czerwcu 2026 r. uzasadniał karę tym, że przewodnicząca doprowadziła „do permanentnej zwłoki” (Gazeta Prawna).
• Małgorzata Manowska w sprawie ponownego wniosku oświadczyła: „powstrzymuję się od wszelkich czynności związanych ze sprawą” (Gazeta Prawna, 8.10.2025). O żądaniu szybkiego rozpoznania pytań pisała, że okoliczności wskazują na „działanie o wyraźnie politycznym podłożu” (XYZ, 8.04.2026).
• Bartosz Lewandowski, pełnomocnik Małgorzaty Manowskiej, argumentował, że sędziowie przesłuchani w sprawie podlegają wyłączeniu (RMF24).

Czego nie wiadomo

Do 8 listopada 2026 r. nie znaleźliśmy informacji, jak Izba Odpowiedzialności Zawodowej SN rozpoznała wniosek z lipca 2025 r., czy prokuratura ponowiła wniosek do TS po jego zwrocie, ani czy nowy przewodniczący zwołał pełny skład. Spór łączy się z innymi sprawami przed Trybunałem Stanu — zob. teczki o prezesie NBP i przewodniczącym KRRiT.